Bekijk hier de scores die Natuurmonumenten de zes genomineerde politici heeft toebedeeld. We deden dit aan de hand van belangrijke vraagstukken en onderwerpen die het afgelopen jaar bepalend waren in het politieke debat over natuurbescherming.

Landschap
5
4
5
5
5
5

Als wethouder met natuur en landschap in zijn portefeuille heeft Van Oord zich hard gemaakt voor de aanwijzing van Midden-Delfland als Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL). Midden-Delfland kan beschouwd worden als een kleine versie van het Groene Hart in de dichtbebouwde zuidkant van de Randstad, tussen Den Haag en Rotterdam. Missie van de gemeente is het open en groen houden van het Midden-Delfland gebied met de ‘koe in de wei’ en de grutto als icoon. Daarvoor is een Uitvoeringsprogramma Midden-Delfland 2025 opgesteld met 100 partners en investeringen van meer dan 25 miljoen euro. In het ‘bidbook’ dat werd gemaakt voor de aanwijzing als Bijzonder Provinciaal Landschap geeft de gemeente Midden-Delfland aan dat ze wil dat het groene karakter van het gebied gewaarborgd blijft door te investeren in de verbinding van het groene buitengebied met de stad. Daarbij zet Govert van Oord zich in voor de kwaliteit van het landschap, die leidend moet zijn bij deze ontwikkelingen.

Gerbrandy zet zich al lang in voor een sterke biodiversiteitsstrategie van de Europese Unie. Hierover stelt zijn rapportage dat het verlies aan plant- en diersoorten in Europa in 2020 moet zijn gestopt. Het afgelopen jaar heeft hij bij de Europese Commissie aangedrongen op een maximale internationale bescherming van het Arctisch gebied. Zo wil hij dat boren in de IJszeeën wordt voorkomen en bepleit hij een visserijmoratorium in de internationale wateren. Gerbrandy komt ook op voor het oerbos in Polen. Hij wil dat de Poolse regering onmiddellijk stopt met de houtkap van het Białowieża bos. In september ging hij in Warschau om de tafel met leden van de Poolse regering en verschillende NGO´s om de alarmerende situatie te bespreken. Daarnaast heeft Gerbrandy bij de Europese Commissie met klem op aan gedrongen in actie te komen en de kap te stoppen.

Carla Dik-Faber is groot voorvechter van het Nederlandse landschap en zet zich in voor het behoud ervan. Eén van de gebieden waar ze zich hard voor maakt zijn de Wadden. Ze is tegenstander van gaswinning op de Waddenzee en heeft voor een verantwoordelijk beleid wat betreft natuur en visserij in het gebied gepleit. Dik-Faber is ook één van de mede-indieners van het amendement voor Waardevolle Landschappen, waar Midden-Delfland nu een goed voorbeeld van is. Door een ander amendement van haar kwam er extra geld beschikbaar voor tuinen en landschappen in het Rijksmonumentenbeleid. Daarnaast kwam Dik-Faber met het idee van een nationaal kenniscentrum voor bodemdaling, die volgens haar beter gemonitord en onderzocht moet worden. Een recente motie van haar betrof het aardbevingsgebied in Groningen waar ze aankaartte dat bij beschadigde monumenten naast de financiële waarde ook de cultuurhistorische en maatschappelijke waarde van de gebouwen wordt vergoed. Dik-Faber kwam onlangs bovendien met een kritisch geluid over te veel bouwen in het groen rondom steden.

Mario Jacobs zet zich zichtbaar in voor landschap in Brabant. Het landschap maakt integraal onderdeel uit van de Tilburgse omgevingsvisie als vestigingsfactor. Ook lobbyt hij voor het opnemen van het belang van het landschap in de Brabantse en Nationale Omgevingsvisie. Belangrijke voorbeelden zijn het Stadsbos013, een groot stadspark aan de zuidwestkant van de stad; Landschapspark Pauwels, een natuur en waterpark met als doel verbindingszone zijn tussen drie grote natuurgebieden. Hij is mede-initiator van het Van Gogh Nationaal Park in Brabant, een groot nationaal park dat enkele huidige natuurgebieden moet verbinden. Hij moedigt het fietsgebruik aan door de aanleg van snelfietspaden in de regio Tilburg om de natuur beter bereikbaar te maken. Deze plannen zorgen ervoor dat de stad goed verbonden is met natuurgebieden. Door samenwerking tussen waterschappen en commerciële partijen speelt bijvoorbeeld Landschapspark Pauwels een voorname rol in de waterbuffering en klimaatadaptatie maar ook voor recreatie.

Het agrarisch cultuurlandschap van Berkelland heeft volgens Van Oostrum een bijzondere waarde voor de gemeente. Een groen, aantrekkelijk landschap bevordert ruimte en creëert rust om te wonen, recreëren, werken en is een goed vestigingsklimaat voor burgers en bedrijven. Toeristen en recreanten komen speciaal voor de natuur en het open landschap naar de gemeente. Hij wil samen met andere gemeenten lobbyen bij de rijksoverheid voor bewust en verantwoord perceelgebruik door agrariërs om het landschap aantrekkelijk te houden.

Eén van Choho’s speerpunten bij zijn groene beleid is het plan om Amsterdamse daken te vergroenen door er tuinen op aan te leggen. De gemeente draagt hier aan bij door middel van subsidies. Doel is om binnen een paar jaar 50.000 vierkante meter groen dak aan te leggen in de stad. Daarnaast zijn er plannen gerealiseerd waarbij grote pleinen werden vergroend, zoals het Orlyplein bij Sloterdijk. Er wordt geïnvesteerd in zowel stadsparken in Amsterdam, als in kleinschaliger groene ruimten zoals postzegelparkjes en natuurspeeltuinen op plekken waar eerst stenen schoolpleinen waren.

Het is een basisbehoefte van iedereen: een mooi, herkenbaar, groen landschap. Een landschap dat je misschien nog van vroeger kent. Waar je je op je gemak voelt, tot rust komt, nieuwe energie krijgt. Juist in ons land, waar we de ruimte zo intensief moeten benutten: woningen voor iedereen, kantoren, bedrijventerreinen, wegen, landbouwgrond, zonnepanelen, windmolens. Juist nu hebben we behoefte aan typisch Nederlandse landschappen: de duinen, de beekdalen, het weidse veenweidegebied, de stoere rivierdelta, het intieme coulissenlandschap. Als we onszelf dit soort hartverwarmende landschappen gunnen, dan blijven we het gelukkigste volk ter wereld in een van de volste landen ter wereld. Hoe hebben de genomineerden zich hiervoor ingezet?

Landbouw & voedselvoorziening
4
5
4
4
5
3

Van Oord zegt in het ‘bidbook’ voor het BPL met nadruk dat agrariërs de trekkers zijn van het open polderlandschap. Als instrument voor het behouden van het groene karakter worden agrarisch natuurbeheer, natuurinclusieve landbouw en het inrichten van weidevogelgebieden genoemd. Samen met de provincie heeft Midden-Delfland een innovatieprogramma opgezet om het boerenbedrijf te diversificeren en te verduurzamen. Een actieve groep Kringloopboeren wordt gesteund en jonge boeren worden geholpen met vermarkting van nieuwe producten direct in de stad. Ook zijn er verbeterplannen gemaakt om erfafspoeling van mest te voorkomen en de natuur zo veel mogelijk te ontzien.

Vorig jaar zette Gerbrandy zich in voor een verbod op het verdelgingsmiddel glyfosaat op de Europese interne markt. Er bestaan ernstige zorgen dat het middel mogelijk een kankerverwekkende en hormoonverstorende werking heeft. D66 heeft tegen het toelaten van het middel op de Europese markt gestemd en gepleit voor een verdergaand wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van het middel. Inmiddels is het middel verlengd voor vijf jaar, maar heeft Gerbrandy kanttekeningen bij het gebruik geplaatst. Ander belangrijk punt van Gerbrandy is het aanpassen van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) van de Europese Unie, waarbij bijvoorbeeld innovatie en goed natuurbeheer beloond worden met subsidies in plaats van de vaste inkomenssteun.

Dik-Faber is als Tweede Kamerlid een brug tussen de agrarische sector en de natuur. Ze probeert actief (jonge) boeren bij het natuurbeleid te betrekken en ze op een positieve manier te laten meewerken met plannen als weidevogelbeheer, natuurinclusieve en volhoudbare landbouw. Als Kamerlid is ze één van de ambassadeurs van de laatstgenoemde landbouwfilosofieën. In haar bijdrage aan het LNV-debat in december sprak ze haar steun uit voor innovatie op het boerenbedrijf, zodat boeren uiteindelijk minder gewasbeschermingsmiddelen gebruiken en er minder uitstoot van fijnstof en ammoniak is. Ook wil ze graag meer verbinding tussen boer en consument, zodat de laatste beter begrijpt waar de producten uit de supermarkt vandaan komen en er meer begrip is voor de agrarische sector. Dik-Faber is pleitbezorger van voedselonderwijs voor kinderen. Ook schreef ze een initiatiefnota tegen voedselverspilling, waardoor nu supermarkten fiscaal vriendelijk kunnen doneren aan voedselbanken.

Jacobs werkt samen met boeren uit de omgeving aan het verbeteren van de biodiversiteit. Onder andere door landbouwgrond van de gemeente beschikbaar te stellen voor boeren met de opdracht om de weiden bloemrijk te houden en poelen te graven voor amfibieën. De weiden kunnen worden gebruikt voor vee en de rest van het terrein krijgt een natuurbestemming. Een ander plan is verbindingen creëren tussen natuurgebieden via terreinen met agrarisch grondgebruik. Kortom: natuurinclusieve landbouw en agrarisch natuurbeheer. Een ander plan waar Jacobs zich voor inzet is verbindingen creëren tussen natuurgebieden via terreinen met agrarisch grondgebruik. Op de eigen gemeentelijke agrarische gronden zijn bloemrijke akkerranden aangelegd en wordt minder mest gebruikt. Bij nieuwe aanbestedingen van het landbouwbedrijf worden de ecologische opbrengsten nadrukkelijk meegenomen.

Van Oostrum is één van de eerste Nederlandse bestuurders die pleit voor het tegengaan van verlies van identiteit van het agrarische cultuurlandschap in zijn gemeente. Er speelt in Berkelland onder andere het ‘aanboeren’ waarbij stukken berm of groenstroken door agrariërs bij weilanden en akkers worden getrokken. Er zijn 90 groene handhaafzaken geweest in de afgelopen 2 jaar. Dit zijn vooral zaken omtrent illegale kap of aantasting van houtwallen, houtsingels, bomenrijen en solitaire bomen. Hierdoor verdwijnen veel waardevolle landschapselementen en biodiversiteit en daarmee dus cultuurhistorisch landschap. Bijzonder is dat Van Oostrum in eerste instantie geen aangifte doet, maar met boeren de dialoog aangaat. Daarbij wijst hij ook op het belang van het gebruik van kadastrale kaarten bij het aanwijzen van eigendom van agrarische ondernemers in plaats van luchtfoto’s. Binnenkort gaat de gemeente Berkelland in gesprek met minister Schouten van LNV om te spreken over ‘aanboeren’.

Choho heeft een aantal ambities uitgesproken ten opzichte van de voedselvoorziening van Amsterdam. Het platform ‘Van Amsterdamse Bodem’ is gestart, waar burgers terecht kunnen met voedselvragen en zij wegwijs gemaakt worden in de lokale voedselproductie. Subsidies worden beschikbaar gesteld aan start-ups en lokale landbouwers ter stimulering van duurzame stadslandbouw. Een voorbeeld hiervan is de Vertical Farm van GrowX wiens ambitie het is om heel Amsterdam van voldoende groenten en fruit voor salades e.d. te voorzien.

Wat was er eerst: de Nederlandse landbouw of onze karakteristieke natuur? Geen sector heeft de Nederlandse natuur en het landschap zo sterk bepaald als de landbouw. Het veelgeprezen veenweidegebied, de bloemrijke natte hooilanden: zonder landbouw waren ze er niet geweest. Na een periode waarin landbouwers en natuurliefhebbers elkaar uit het oog zijn verloren, groeien ze nu weer naar elkaar toe. En dat is nodig, hard nodig. Samen moeten ze zich gaan inzetten voor een transitie van megaformaat: naar een duurzaam productiesysteem. Met zorg voor de bodem- en waterkwaliteit, de natuur en het landschap. Dienstbaar aan de samenleving, tegen een eerlijke vergoeding, met goed werkende ketens van boer en tuinder naar supermarkt en consument. Op welke manier hebben de genomineerden hieraan bijgedragen? "

Natuur & biodiversiteit
4
4
5
4
4
5

Er zijn plannen gemaakt om de biodiversiteit van het gebied te verbeteren. Deze bestaan uit het aanleggen van natuurvriendelijke oevers en kaden en het aanwijzen van ecologische verbindingszones. Men kiest bij het aanleggen van recreatiezones bewust voor plannen die de biodiversiteit voor insecten, vogels en kleine zoogdieren vergroten. In Midden-Delfland werd  de eerste Honey Highway ingezaaid voor bijen. In lijn van het Weidevogelpact is afgesproken om twee weidevogelgebieden in te richten. In een groot deel van het gebied werkt men mee aan een Agrarisch Natuurbeheerprogramma via de lokale natuurvereniging Vockestaert, die ook het eigen Midden-Delflandse Groenfonds uitvoert om stad-platteland-relaties te verbeteren. Govert van Oord is voorzitter van dit Groenfonds.

Onlangs vond er een belangrijke top plaats over het tegen gaan van wild life crime. Gerbrandy was leider van de delegatie van het Europees Parlement en zette zich in die rol in voor onder andere handhaving en harde aanpak van corruptie. Dankzij de inzet van Gerbrandy kwam de Europese Commissie met een actieplan tegen wild life crime. Hij heeft zich ook sterk gemaakt voor een goede follow up van de Fitness Check van de Vogel- en Habitatrichtlijnen resulterend in een Actieplan voor Mensen en Natuur.

Dik-Faber laat zich nadrukkelijk horen over ons natuurlijk kapitaal: natuur en biodiversiteit. Ze is mede-organisator van een rondetafel over (het verlies aan) biodiversiteit en insectensterfte en mede-indiener van de motie betreffende steun voor het Deltaplan Biodiversiteit. Na de zorgen over weidevogels en insectensterfte kwamen organisaties samen om een het biodiversiteitsverlies aan te pakken. Dik-Faber steunt deze actie en vroeg de minister om het Deltaplan te ondersteunen. Daarnaast heeft ze een motie ingediend om glyfosaatgebruik opnieuw tegen het licht te houden bij nieuwe wetenschappelijke inzichten, ondanks de toestemming voor gebruik van dit middel. Dik-Faber diende ook een motie in ter bescherming van boerenlandvogels, waarin ze verzoekt tot een grootschalige pilot met een plan om deze vogels te beschermen. Dik-Faber zet zich ervoor in om de kernkwaliteiten van de Nederlandse landschappen en natuurschoonwaarden zoals stilte en duisternis wettelijke bescherming te geven.

Eén van de grootste campagnes van Mario Jacobs is het B5 Natuurbod, een afspraak tussen de 5 grote steden van Brabant om in het gebied tussen de steden een natuurnetwerk te maken. De vijf grote Brabantse steden hebben een deal gesloten met de provincie Brabant om gezamenlijk 500 ha (waarvan 136 in Tilburg) nieuwe natuur aan te leggen en 40 km  ecologische verbindingszone (waarvan 12 in Tilburg). Een ambitieus plan in een dichtbevolkt gebied met ook veel intensieve veehouderij. Andere voorbeelden zijn de aanwas van 500 ha natuur rond Tilburg, het Groen Ontwikkelfonds Brabant en binnen Tilburg het beschermen van gebouwbewonende soorten. Tilburgers kunnen nestkasten aanvragen. Daarnaast is Jacobs één van de duwers achter het Van Gogh Nationaal Park. Hij heeft ecologisch beheer ingevoerd en de gemeente doet mee aan de GreenDeal InfraNatuur. In dat kader is 9 km berm in het stadsbos ingezaaid. De gemeentelijke terreinen die braak liggen worden standaard ingezaaid voor bijen en vlinders.  De gemeente heeft een poelencorridor aangelegd en zet boomkikkers uit.

Door te pleiten voor groenere bermen en akkerranden levert Van Oostrum een positieve bijdrage aan het biodiversiteitsvraagstuk. Bermen staan centraal in het natuurbeleid van Berkelland. In juni 2017 is een motie aangenomen in de raad met een beheerplan voor bermen en sloten, zodat daar de biodiversiteit kan worden hersteld. In 2017 is ook een pilot uitgevoerd waarbij zo’n 7000 vierkante meter berm die was ‘aangeboerd’, werd teruggenomen in beheer van de gemeente. Op deze manier kan worden gewerkt aan herstel van de bermen. Deze kruiden- en structuurrijke, ingezaaide bermen fungeren als schuilplaats, nectarbron, broedplek en zijn goed voor de uitwisseling tussen soorten. Hiermee geeft de gemeente Berkelland het goede voorbeeld in de strijd tegen de terugloop van biodiversiteit en insectenrijkdom in het agrarisch cultuurlandschap.

Elke stukje openbare ruimte in Amsterdam wordt volop gebruikt, en er worden de komende jaren tienduizenden woningen bijgebouwd. Om de natuur te behouden is in de hele stad gewerkt aan het oplossen van zogenaamde ‘ecologische knelpunten’: plaatsen waar dieren geen veilige oversteek kunnen maken. Choho is ook een voorstander van groene daken in een volle stad als Amsterdam, hij zou graag willen dat er 50.000 vierkante meter aan groen dak bij komt in de komende jaren. Het is de bedoeling dat elke boom die wordt gekapt, wordt herplant. Wanneer daar geen ruimte voor is, moet er een bedrag in een Bomenfonds worden gestort waarmee later alsnog de aanplant kan worden gedaan. Daarnaast heeft de gemeente inmiddels het beleid dat bij stadsuitbreidingen voorafgaand aan de bouw al natuur, zoals bomen en parken, wordt aangelegd.

Het is ons natuurlijk kapitaal: de groene ruimte, de natuur en de grote variatie aan planten en dieren. Hoe klein ons land ook is, het is van immens belang voor watervogels die van heinde en verre in onze meren, rivieren en de Waddenzee komen bijtanken, overwinteren of broeden. Onze bossen en heidevelden
zijn de groene longen van ons land. Het natuurlijk kapitaal heeft een waarde op zich, maar is ook het fundament van ons welzijn, een gezonde en aantrekkelijke recreatieve leefomgeving en economische welvaart. Alle reden om de Nederlandse natuur te beschermen en te koesteren. In de ‘officiële’ natuurgebieden van het Natuurnetwerk Nederland, maar ook in gezonde landbouwgebieden, in de stad, in de tuin en zelfs op het dak.

Klimaat & water
4
4
4
4
4
4

Bij het plan voor het Bijzonder Provinciaal Landschap wordt rekening gehouden met het vernatten van veenweidegebieden om bodemdaling tegen te gaan.  Dit is een effectieve manier om uitstoot van broeikasgassen te reduceren in veengebieden. Er worden plannen gemaakt om de waterberging en waterkwaliteit te verbeteren in combinatie met natuurvriendelijke oevers. Op initiatief van Govert van Oord ondersteunt de gemeente samen met het Hoogheemraadschap van Delfland een onderzoek naar de oorzaken van bodemdaling en het ontwikkelen van instrumenten die de bodemdaling tegengaan.

Gerbrandy zette zich in voor de ratificatie van het Klimaatakkoord van Parijs. In september 2016 werd hij aangewezen als ‘rapporteur’ namens het Europees Parlement van een EU-klimaatwet die zestig procent van de Europese broeikasgassenuitstoot reguleert. Deze wet heeft als doel de klimaatafspraken van Parijs om te zetten in specifieke uitstootdoelen voor 2030. Daarnaast was Gerbrandy rapporteur van de Europese Dieselgate enquêtecommissie over de illegale uitstoot van schadelijke stoffen door auto’s. In Brussel heeft Gerbrandy gezorgd voor een hervorming van het Emissiehandelsysteem en is er nu instemming over een ETS-innovatiefonds van €10 miljard. Gerbrandy heeft samen met andere Europarlementariërs vragen gesteld over het gebruik van PAKS-houdende korrels op kunstgrasvelden die een potentieel gezondheidsrisico meebrengen.

Als woordvoerder klimaat en water heeft Dik-Faber diverse onderwerpen aangesneden in de Tweede Kamer. Er wordt op dit moment gewerkt aan een klimaat- en energieakkoord, een klimaatwet, meer ruimte voor zonne-energie en energiecoöperaties, het verminderen van de gaswinning en het sluiten van kolencentrales. Zij diende onder andere een motie in voor een pilot met Blue Energy in Katwijk samen met Rob Jetten (D66) en een motie om de financiële sector te laten bijdragen aan het klimaatakkoord en fossielvrije investeringen. Op watergebied pleitte Dik-Faber onder andere voor het terugdringen van medicijnresten in water en het vernatten van veenweidegebieden en verantwoord peilbeheer om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen.

Bij de gemeente Tilburg heeft Jacobs een aantal plannen doorgevoerd voor een klimaatneutralere en waterbestendige stad, met als doel droge voeten en veel ruimte voor groen en water. In Landschapspark Moerenburg is een ecologisch waterpark aangelegd als buffer voor overtollig water uit de stad. Bij het bouwen van nieuwe huizen en het opknappen van oude gebouwen wordt gekeken of deze met nul-op-de-meter gebouwd of gerenoveerd kunnen worden, door middel van goede isolatie en door de huizen zelf energie op te laten wekken. De versteniging van de stad wordt tegengegaan door tuinen en ecologische stadsvijvers, zoals Ypelaer, en groene speelpleinen aan te leggen. Volgens een nieuw mobiliteitsplan worden snelfietspaden aangelegd zodat fietsgebruik wordt aangemoedigd en autogebruik ontmoedigd.

Het collegeprogramma van de gemeente Berkelland heeft als motto ‘Veranderende Samenleving Vernieuwd Bestuur’. De inzet is gericht op dialoog, samenwerking en overheidsparticipatie in de ‘doe-het-samen-samenleving’. Een voorbeeld is de workshop ‘Inspelen op het nieuwe klimaat’ die in 2017 in Berkelland werd gehouden. Joost van Oostrum, in de rol van bestuurslid stichting RIONED deed de aftrap van deze workshop. Hier werden argumenten uitgewisseld aan de hand van situaties en stellingen. Naar aanleiding van de workshop zijn vier groepen aan de slag gegaan met de opbrengsten uit de workshop.

Choho zet zich in Amsterdam in om de stad duurzamer te maken. Ook is hij voorstander van het weren van oude vervuilende brommers in de stad. Daarnaast is hij pleiter voor de Ja-Ja sticker tegen reclamefolders en subsidieert de gemeente Amsterdam duizenden zonnepanelen. Grote steden hebben een bijzondere rol en grote verantwoordelijkheid in het bereiken van een klimaatneutrale samenleving en Choho benadrukt dit in internationale fora zoals de klimaattoppen. Hij is lid van het bestuur van het Klimaatverbond. Tegelijk wordt in Amsterdam gewerkt aan het klimaatbestendig maken van de stad: bij de inrichting van straten, parken en pleinen wordt ‘rainproof’ gebouwd. Bijvoorbeeld met groene daken die toenemende regenval opvangen en vasthouden, waardoor gebouwen vervolgens ook weer klimaatvriendelijk gekoeld worden.

Ons laag gelegen Nederland is buitengewoon kwetsbaar voor klimaatverandering. Het goede nieuws: wij zijn als geen ander land in staat om daar slimme oplossingen voor te vinden. Met de Oosterscheldekering liet Nederland de wereld al zien dat waterveiligheid en natuur heel goed samengaan. Nu, bijna een halve eeuw later, lopen we opnieuw voorop. ‘Bouwen met de natuur’ is een typisch Nederlandse uitvinding: zet de natuur in als bondgenoot in de strijd tegen te veel of te weinig water. Vang het water op in klimaatbuffers, houd het vast in natte natuur. Maak de kust robuust door ruimte te geven aan een dynamische duinenzone. Op lokaal en nationaal niveau kan op dit gebied heel veel, en hoe hebben onze genomineerden het afgelopen jaar hier vorm aan gegeven?

Betrekken & participatie
3
3
3
2
2
3

Een paar belangrijke participanten bij de totstandkoming van de aanwijzing van Midden-Delfland als Bijzonder Provinciaal Landschap waren de Midden-Delfland Vereniging en Midden-Delfland is Mensenwerk. De agrarische Natuurvereniging Vocksteaert is een belangrijke partner voor het beleid voor weidevogels en biodiversiteit. Die organisatie trekt ook het Weidevogelpact, daarbij ondersteund door de gemeente. Met de agararische organisaties wordt gewerkt aan innovatie en bewustwording van de veehouders. De hippische bedrijven werken samen met de gemeente Midden-Delfland aan een goede combinatie van paardenhouderij en weidevogels. Het ‘bidbook’ voor het Bijzonder Provinciaal Landschap is ontwikkeld en ingediend bij de provincie door 15 maatschappelijke organisaties en 9 gemeenten.

In het kader van de landelijke ‘in gesprek met’ actie gaat D66 gaat vijf keer per jaar in heel Nederland de straat op. Gerbrandy doet hier graag aan mee om zo ideeën en suggesties op te halen. Verder gaat Gerbrandy tijdens seminars en bijeenkomsten in heel het land in gesprek over zijn werkzaamheden in het Europees Parlement. Onlangs was hij bijvoorbeeld bij de ‘Junior Ambassador Dag’ in Den Haag waar hij samen met RAMBAM-presentator Lars Gierveld met middelbare scholieren van het onderwijsprogramma ‘Europees Parlement Ambassador Scholen’ in debat ging.

Dik-Faber betrekt partijen en organisaties in de samenleving. Bij de Omgevingswet heeft Dik-Faber samen met Van Veldhoven (D66) een amendement ingediend om participatie over deze nieuwe wet te versterken voor burgers door burgers zo vroeg mogelijk bij het proces te betrekken en mee te laten doen. Samen met Agnes Mulder (CDA) heeft Dik-Faber een amendement ingediend om burgers te laten participeren in windmolenprojecten, zodat zij ook de lusten hebben en het draagvlak voor windenergie vergroot wordt.

De gemeente Tilburg biedt subsidies aan aan burgers die de stad willen vergroenen, bijvoorbeeld door zelf geveltuintjes en groene stroken aan te leggen of rond stadsbomen bloemen te planten. Zo worden Tilburgers en Tilburgse ondernemers uitgenodigd om zelf met ideeën te komen over het vergroenen van hun stad en mochten ze ook meedenken over de inrichting van een nieuw stadspark, Stadsbos013. Er is 5 mln gereserveerd voor het vergroenen van de versteende binnenstad. Dit vergroeningsplan is in een open planproces opgesteld samen met bewoners, ondernemers en groene organisaties. Tilburgers kunnen gemeentelijk groen adopteren en zelf inrichten. Ze mogen plekken aanwijzen voor het planten van bomen en extra groen. Daarnaast heeft Mario Jacobs het initiatief genomen voor Groen013. Een platform waar natuurorganisaties de gemeente input geven over groene plannen. Ook heeft hij structureel overleg met stichting Stadsbomen over het bomenbeleid.

In verband met de op te stellen natuurvisie van de provincie Gelderland is de gemeente Berkelland door een inwonersgroep uit de Achterhoek en groene organisaties uitgeroepen als best practice gemeente van Gelderland. Van Oostrum heeft tijdens een werkbezoek van deze bewonergroep aandacht gevraagd voor de samenhang tussen groene handhaving, Natuurvisie, de (toekomstige) Omgevingswet en de nieuwe Wet Natuurbescherming en hij heeft de landbouwmaatregelen in zijn gemeente toegelicht. Van Oostrum heeft op het jaarlijkse Oogstfeest met als thema “landschapspijn” een pitch gehouden over “Groene handhaving loont” voor 200 geïnteresseerden.

De gemeente vindt het belangrijk dat alle bewoners, juist ook degenen met een appartement en klein balkon, groene vingers krijgen. Samen met scholen worden schoolpleinen in de stad omgebouwd tot natuurspeeltuinen. Amsterdam geeft subsidies voor groene daken, muren en gevels, buurtwerkers die met bewoners ‘groen in de buurt’ willen aanleggen en voor stadslandbouw en innovatieve voedselinitiatieven. Er komen wormenhotels, als onderdeel van het Afvalplan van Choho, om bewoners zelf hun GF-afval te laten composteren.

De participatiesamenleving is in Nederland al lang begonnen. Mensen voelen zich betrokken bij beleid en nemen ook steeds vaker een rol in het verbeteren en mooier maken van dit land. Natuurmonumenten is ooit begonnen vanuit een burgerinitiatief, en we vinden het belangrijk dat de kracht en het enthousiasme van inwoners wordt meegenomen. Hoe hebben de genomineerden zich ingezet voor het vergroten van betrokkenheid bij beleid, en hebben zij zelf geluisterd naar de wensen van inwoners en de kracht van burgers ingezet om hun eigen doelen te bereiken?

5
Landschap

Als wethouder met natuur en landschap in zijn portefeuille heeft Van Oord zich hard gemaakt voor de aanwijzing van Midden-Delfland als Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL). Midden-Delfland kan beschouwd worden als een kleine versie van het Groene Hart in de dichtbebouwde zuidkant van de Randstad, tussen Den Haag en Rotterdam. Missie van de gemeente is het open en groen houden van het Midden-Delfland gebied met de ‘koe in de wei’ en de grutto als icoon. Daarvoor is een Uitvoeringsprogramma Midden-Delfland 2025 opgesteld met 100 partners en investeringen van meer dan 25 miljoen euro. In het ‘bidbook’ dat werd gemaakt voor de aanwijzing als Bijzonder Provinciaal Landschap geeft de gemeente Midden-Delfland aan dat ze wil dat het groene karakter van het gebied gewaarborgd blijft door te investeren in de verbinding van het groene buitengebied met de stad. Daarbij zet Govert van Oord zich in voor de kwaliteit van het landschap, die leidend moet zijn bij deze ontwikkelingen.

4
Landbouw & voedselvoorziening

Van Oord zegt in het ‘bidbook’ voor het BPL met nadruk dat agrariërs de trekkers zijn van het open polderlandschap. Als instrument voor het behouden van het groene karakter worden agrarisch natuurbeheer, natuurinclusieve landbouw en het inrichten van weidevogelgebieden genoemd. Samen met de provincie heeft Midden-Delfland een innovatieprogramma opgezet om het boerenbedrijf te diversificeren en te verduurzamen. Een actieve groep Kringloopboeren wordt gesteund en jonge boeren worden geholpen met vermarkting van nieuwe producten direct in de stad. Ook zijn er verbeterplannen gemaakt om erfafspoeling van mest te voorkomen en de natuur zo veel mogelijk te ontzien.

4
Natuur & biodiversiteit

Er zijn plannen gemaakt om de biodiversiteit van het gebied te verbeteren. Deze bestaan uit het aanleggen van natuurvriendelijke oevers en kaden en het aanwijzen van ecologische verbindingszones. Men kiest bij het aanleggen van recreatiezones bewust voor plannen die de biodiversiteit voor insecten, vogels en kleine zoogdieren vergroten. In Midden-Delfland werd  de eerste Honey Highway ingezaaid voor bijen. In lijn van het Weidevogelpact is afgesproken om twee weidevogelgebieden in te richten. In een groot deel van het gebied werkt men mee aan een Agrarisch Natuurbeheerprogramma via de lokale natuurvereniging Vockestaert, die ook het eigen Midden-Delflandse Groenfonds uitvoert om stad-platteland-relaties te verbeteren. Govert van Oord is voorzitter van dit Groenfonds.

4
Klimaat & water

Bij het plan voor het Bijzonder Provinciaal Landschap wordt rekening gehouden met het vernatten van veenweidegebieden om bodemdaling tegen te gaan.  Dit is een effectieve manier om uitstoot van broeikasgassen te reduceren in veengebieden. Er worden plannen gemaakt om de waterberging en waterkwaliteit te verbeteren in combinatie met natuurvriendelijke oevers. Op initiatief van Govert van Oord ondersteunt de gemeente samen met het Hoogheemraadschap van Delfland een onderzoek naar de oorzaken van bodemdaling en het ontwikkelen van instrumenten die de bodemdaling tegengaan.

5
Betrekken & participatie

Een paar belangrijke participanten bij de totstandkoming van de aanwijzing van Midden-Delfland als Bijzonder Provinciaal Landschap waren de Midden-Delfland Vereniging en Midden-Delfland is Mensenwerk. De agrarische Natuurvereniging Vocksteaert is een belangrijke partner voor het beleid voor weidevogels en biodiversiteit. Die organisatie trekt ook het Weidevogelpact, daarbij ondersteund door de gemeente. Met de agararische organisaties wordt gewerkt aan innovatie en bewustwording van de veehouders. De hippische bedrijven werken samen met de gemeente Midden-Delfland aan een goede combinatie van paardenhouderij en weidevogels. Het ‘bidbook’ voor het Bijzonder Provinciaal Landschap is ontwikkeld en ingediend bij de provincie door 15 maatschappelijke organisaties en 9 gemeenten.

4
Landschap

Gerbrandy zet zich al lang in voor een sterke biodiversiteitsstrategie van de Europese Unie. Hierover stelt zijn rapportage dat het verlies aan plant- en diersoorten in Europa in 2020 moet zijn gestopt. Het afgelopen jaar heeft hij bij de Europese Commissie aangedrongen op een maximale internationale bescherming van het Arctisch gebied. Zo wil hij dat boren in de IJszeeën wordt voorkomen en bepleit hij een visserijmoratorium in de internationale wateren. Gerbrandy komt ook op voor het oerbos in Polen. Hij wil dat de Poolse regering onmiddellijk stopt met de houtkap van het Białowieża bos. In september ging hij in Warschau om de tafel met leden van de Poolse regering en verschillende NGO´s om de alarmerende situatie te bespreken. Daarnaast heeft Gerbrandy bij de Europese Commissie met klem op aan gedrongen in actie te komen en de kap te stoppen.

5
Landbouw & voedselvoorziening

Vorig jaar zette Gerbrandy zich in voor een verbod op het verdelgingsmiddel glyfosaat op de Europese interne markt. Er bestaan ernstige zorgen dat het middel mogelijk een kankerverwekkende en hormoonverstorende werking heeft. D66 heeft tegen het toelaten van het middel op de Europese markt gestemd en gepleit voor een verdergaand wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van het middel. Inmiddels is het middel verlengd voor vijf jaar, maar heeft Gerbrandy kanttekeningen bij het gebruik geplaatst. Ander belangrijk punt van Gerbrandy is het aanpassen van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) van de Europese Unie, waarbij bijvoorbeeld innovatie en goed natuurbeheer beloond worden met subsidies in plaats van de vaste inkomenssteun.

4
Natuur & biodiversiteit

Onlangs vond er een belangrijke top plaats over het tegen gaan van wild life crime. Gerbrandy was leider van de delegatie van het Europees Parlement en zette zich in die rol in voor onder andere handhaving en harde aanpak van corruptie. Dankzij de inzet van Gerbrandy kwam de Europese Commissie met een actieplan tegen wild life crime. Hij heeft zich ook sterk gemaakt voor een goede follow up van de Fitness Check van de Vogel- en Habitatrichtlijnen resulterend in een Actieplan voor Mensen en Natuur.

4
Klimaat & water

Gerbrandy zette zich in voor de ratificatie van het Klimaatakkoord van Parijs. In september 2016 werd hij aangewezen als ‘rapporteur’ namens het Europees Parlement van een EU-klimaatwet die zestig procent van de Europese broeikasgassenuitstoot reguleert. Deze wet heeft als doel de klimaatafspraken van Parijs om te zetten in specifieke uitstootdoelen voor 2030. Daarnaast was Gerbrandy rapporteur van de Europese Dieselgate enquêtecommissie over de illegale uitstoot van schadelijke stoffen door auto’s. In Brussel heeft Gerbrandy gezorgd voor een hervorming van het Emissiehandelsysteem en is er nu instemming over een ETS-innovatiefonds van €10 miljard. Gerbrandy heeft samen met andere Europarlementariërs vragen gesteld over het gebruik van PAKS-houdende korrels op kunstgrasvelden die een potentieel gezondheidsrisico meebrengen.

5
Betrekken & participatie

In het kader van de landelijke ‘in gesprek met’ actie gaat D66 gaat vijf keer per jaar in heel Nederland de straat op. Gerbrandy doet hier graag aan mee om zo ideeën en suggesties op te halen. Verder gaat Gerbrandy tijdens seminars en bijeenkomsten in heel het land in gesprek over zijn werkzaamheden in het Europees Parlement. Onlangs was hij bijvoorbeeld bij de ‘Junior Ambassador Dag’ in Den Haag waar hij samen met RAMBAM-presentator Lars Gierveld met middelbare scholieren van het onderwijsprogramma ‘Europees Parlement Ambassador Scholen’ in debat ging.

5
Landschap

Carla Dik-Faber is groot voorvechter van het Nederlandse landschap en zet zich in voor het behoud ervan. Eén van de gebieden waar ze zich hard voor maakt zijn de Wadden. Ze is tegenstander van gaswinning op de Waddenzee en heeft voor een verantwoordelijk beleid wat betreft natuur en visserij in het gebied gepleit. Dik-Faber is ook één van de mede-indieners van het amendement voor Waardevolle Landschappen, waar Midden-Delfland nu een goed voorbeeld van is. Door een ander amendement van haar kwam er extra geld beschikbaar voor tuinen en landschappen in het Rijksmonumentenbeleid. Daarnaast kwam Dik-Faber met het idee van een nationaal kenniscentrum voor bodemdaling, die volgens haar beter gemonitord en onderzocht moet worden. Een recente motie van haar betrof het aardbevingsgebied in Groningen waar ze aankaartte dat bij beschadigde monumenten naast de financiële waarde ook de cultuurhistorische en maatschappelijke waarde van de gebouwen wordt vergoed. Dik-Faber kwam onlangs bovendien met een kritisch geluid over te veel bouwen in het groen rondom steden.

4
Landbouw & voedselvoorziening

Dik-Faber is als Tweede Kamerlid een brug tussen de agrarische sector en de natuur. Ze probeert actief (jonge) boeren bij het natuurbeleid te betrekken en ze op een positieve manier te laten meewerken met plannen als weidevogelbeheer, natuurinclusieve en volhoudbare landbouw. Als Kamerlid is ze één van de ambassadeurs van de laatstgenoemde landbouwfilosofieën. In haar bijdrage aan het LNV-debat in december sprak ze haar steun uit voor innovatie op het boerenbedrijf, zodat boeren uiteindelijk minder gewasbeschermingsmiddelen gebruiken en er minder uitstoot van fijnstof en ammoniak is. Ook wil ze graag meer verbinding tussen boer en consument, zodat de laatste beter begrijpt waar de producten uit de supermarkt vandaan komen en er meer begrip is voor de agrarische sector. Dik-Faber is pleitbezorger van voedselonderwijs voor kinderen. Ook schreef ze een initiatiefnota tegen voedselverspilling, waardoor nu supermarkten fiscaal vriendelijk kunnen doneren aan voedselbanken.

5
Natuur & biodiversiteit

Dik-Faber laat zich nadrukkelijk horen over ons natuurlijk kapitaal: natuur en biodiversiteit. Ze is mede-organisator van een rondetafel over (het verlies aan) biodiversiteit en insectensterfte en mede-indiener van de motie betreffende steun voor het Deltaplan Biodiversiteit. Na de zorgen over weidevogels en insectensterfte kwamen organisaties samen om een het biodiversiteitsverlies aan te pakken. Dik-Faber steunt deze actie en vroeg de minister om het Deltaplan te ondersteunen. Daarnaast heeft ze een motie ingediend om glyfosaatgebruik opnieuw tegen het licht te houden bij nieuwe wetenschappelijke inzichten, ondanks de toestemming voor gebruik van dit middel. Dik-Faber diende ook een motie in ter bescherming van boerenlandvogels, waarin ze verzoekt tot een grootschalige pilot met een plan om deze vogels te beschermen. Dik-Faber zet zich ervoor in om de kernkwaliteiten van de Nederlandse landschappen en natuurschoonwaarden zoals stilte en duisternis wettelijke bescherming te geven.

4
Klimaat & water

Als woordvoerder klimaat en water heeft Dik-Faber diverse onderwerpen aangesneden in de Tweede Kamer. Er wordt op dit moment gewerkt aan een klimaat- en energieakkoord, een klimaatwet, meer ruimte voor zonne-energie en energiecoöperaties, het verminderen van de gaswinning en het sluiten van kolencentrales. Zij diende onder andere een motie in voor een pilot met Blue Energy in Katwijk samen met Rob Jetten (D66) en een motie om de financiële sector te laten bijdragen aan het klimaatakkoord en fossielvrije investeringen. Op watergebied pleitte Dik-Faber onder andere voor het terugdringen van medicijnresten in water en het vernatten van veenweidegebieden en verantwoord peilbeheer om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen.

5
Betrekken & participatie

Dik-Faber betrekt partijen en organisaties in de samenleving. Bij de Omgevingswet heeft Dik-Faber samen met Van Veldhoven (D66) een amendement ingediend om participatie over deze nieuwe wet te versterken voor burgers door burgers zo vroeg mogelijk bij het proces te betrekken en mee te laten doen. Samen met Agnes Mulder (CDA) heeft Dik-Faber een amendement ingediend om burgers te laten participeren in windmolenprojecten, zodat zij ook de lusten hebben en het draagvlak voor windenergie vergroot wordt.

5
Landschap

Mario Jacobs zet zich zichtbaar in voor landschap in Brabant. Het landschap maakt integraal onderdeel uit van de Tilburgse omgevingsvisie als vestigingsfactor. Ook lobbyt hij voor het opnemen van het belang van het landschap in de Brabantse en Nationale Omgevingsvisie. Belangrijke voorbeelden zijn het Stadsbos013, een groot stadspark aan de zuidwestkant van de stad; Landschapspark Pauwels, een natuur en waterpark met als doel verbindingszone zijn tussen drie grote natuurgebieden. Hij is mede-initiator van het Van Gogh Nationaal Park in Brabant, een groot nationaal park dat enkele huidige natuurgebieden moet verbinden. Hij moedigt het fietsgebruik aan door de aanleg van snelfietspaden in de regio Tilburg om de natuur beter bereikbaar te maken. Deze plannen zorgen ervoor dat de stad goed verbonden is met natuurgebieden. Door samenwerking tussen waterschappen en commerciële partijen speelt bijvoorbeeld Landschapspark Pauwels een voorname rol in de waterbuffering en klimaatadaptatie maar ook voor recreatie.

4
Landbouw & voedselvoorziening

Jacobs werkt samen met boeren uit de omgeving aan het verbeteren van de biodiversiteit. Onder andere door landbouwgrond van de gemeente beschikbaar te stellen voor boeren met de opdracht om de weiden bloemrijk te houden en poelen te graven voor amfibieën. De weiden kunnen worden gebruikt voor vee en de rest van het terrein krijgt een natuurbestemming. Een ander plan is verbindingen creëren tussen natuurgebieden via terreinen met agrarisch grondgebruik. Kortom: natuurinclusieve landbouw en agrarisch natuurbeheer. Een ander plan waar Jacobs zich voor inzet is verbindingen creëren tussen natuurgebieden via terreinen met agrarisch grondgebruik. Op de eigen gemeentelijke agrarische gronden zijn bloemrijke akkerranden aangelegd en wordt minder mest gebruikt. Bij nieuwe aanbestedingen van het landbouwbedrijf worden de ecologische opbrengsten nadrukkelijk meegenomen.

4
Natuur & biodiversiteit

Eén van de grootste campagnes van Mario Jacobs is het B5 Natuurbod, een afspraak tussen de 5 grote steden van Brabant om in het gebied tussen de steden een natuurnetwerk te maken. De vijf grote Brabantse steden hebben een deal gesloten met de provincie Brabant om gezamenlijk 500 ha (waarvan 136 in Tilburg) nieuwe natuur aan te leggen en 40 km  ecologische verbindingszone (waarvan 12 in Tilburg). Een ambitieus plan in een dichtbevolkt gebied met ook veel intensieve veehouderij. Andere voorbeelden zijn de aanwas van 500 ha natuur rond Tilburg, het Groen Ontwikkelfonds Brabant en binnen Tilburg het beschermen van gebouwbewonende soorten. Tilburgers kunnen nestkasten aanvragen. Daarnaast is Jacobs één van de duwers achter het Van Gogh Nationaal Park. Hij heeft ecologisch beheer ingevoerd en de gemeente doet mee aan de GreenDeal InfraNatuur. In dat kader is 9 km berm in het stadsbos ingezaaid. De gemeentelijke terreinen die braak liggen worden standaard ingezaaid voor bijen en vlinders.  De gemeente heeft een poelencorridor aangelegd en zet boomkikkers uit.

4
Klimaat & water

Bij de gemeente Tilburg heeft Jacobs een aantal plannen doorgevoerd voor een klimaatneutralere en waterbestendige stad, met als doel droge voeten en veel ruimte voor groen en water. In Landschapspark Moerenburg is een ecologisch waterpark aangelegd als buffer voor overtollig water uit de stad. Bij het bouwen van nieuwe huizen en het opknappen van oude gebouwen wordt gekeken of deze met nul-op-de-meter gebouwd of gerenoveerd kunnen worden, door middel van goede isolatie en door de huizen zelf energie op te laten wekken. De versteniging van de stad wordt tegengegaan door tuinen en ecologische stadsvijvers, zoals Ypelaer, en groene speelpleinen aan te leggen. Volgens een nieuw mobiliteitsplan worden snelfietspaden aangelegd zodat fietsgebruik wordt aangemoedigd en autogebruik ontmoedigd.

5
Betrekken & participatie

De gemeente Tilburg biedt subsidies aan aan burgers die de stad willen vergroenen, bijvoorbeeld door zelf geveltuintjes en groene stroken aan te leggen of rond stadsbomen bloemen te planten. Zo worden Tilburgers en Tilburgse ondernemers uitgenodigd om zelf met ideeën te komen over het vergroenen van hun stad en mochten ze ook meedenken over de inrichting van een nieuw stadspark, Stadsbos013. Er is 5 mln gereserveerd voor het vergroenen van de versteende binnenstad. Dit vergroeningsplan is in een open planproces opgesteld samen met bewoners, ondernemers en groene organisaties. Tilburgers kunnen gemeentelijk groen adopteren en zelf inrichten. Ze mogen plekken aanwijzen voor het planten van bomen en extra groen. Daarnaast heeft Mario Jacobs het initiatief genomen voor Groen013. Een platform waar natuurorganisaties de gemeente input geven over groene plannen. Ook heeft hij structureel overleg met stichting Stadsbomen over het bomenbeleid.

5
Landschap

Het agrarisch cultuurlandschap van Berkelland heeft volgens Van Oostrum een bijzondere waarde voor de gemeente. Een groen, aantrekkelijk landschap bevordert ruimte en creëert rust om te wonen, recreëren, werken en is een goed vestigingsklimaat voor burgers en bedrijven. Toeristen en recreanten komen speciaal voor de natuur en het open landschap naar de gemeente. Hij wil samen met andere gemeenten lobbyen bij de rijksoverheid voor bewust en verantwoord perceelgebruik door agrariërs om het landschap aantrekkelijk te houden.

5
Landbouw & voedselvoorziening

Van Oostrum is één van de eerste Nederlandse bestuurders die pleit voor het tegengaan van verlies van identiteit van het agrarische cultuurlandschap in zijn gemeente. Er speelt in Berkelland onder andere het ‘aanboeren’ waarbij stukken berm of groenstroken door agrariërs bij weilanden en akkers worden getrokken. Er zijn 90 groene handhaafzaken geweest in de afgelopen 2 jaar. Dit zijn vooral zaken omtrent illegale kap of aantasting van houtwallen, houtsingels, bomenrijen en solitaire bomen. Hierdoor verdwijnen veel waardevolle landschapselementen en biodiversiteit en daarmee dus cultuurhistorisch landschap. Bijzonder is dat Van Oostrum in eerste instantie geen aangifte doet, maar met boeren de dialoog aangaat. Daarbij wijst hij ook op het belang van het gebruik van kadastrale kaarten bij het aanwijzen van eigendom van agrarische ondernemers in plaats van luchtfoto’s. Binnenkort gaat de gemeente Berkelland in gesprek met minister Schouten van LNV om te spreken over ‘aanboeren’.

4
Natuur & biodiversiteit

Door te pleiten voor groenere bermen en akkerranden levert Van Oostrum een positieve bijdrage aan het biodiversiteitsvraagstuk. Bermen staan centraal in het natuurbeleid van Berkelland. In juni 2017 is een motie aangenomen in de raad met een beheerplan voor bermen en sloten, zodat daar de biodiversiteit kan worden hersteld. In 2017 is ook een pilot uitgevoerd waarbij zo’n 7000 vierkante meter berm die was ‘aangeboerd’, werd teruggenomen in beheer van de gemeente. Op deze manier kan worden gewerkt aan herstel van de bermen. Deze kruiden- en structuurrijke, ingezaaide bermen fungeren als schuilplaats, nectarbron, broedplek en zijn goed voor de uitwisseling tussen soorten. Hiermee geeft de gemeente Berkelland het goede voorbeeld in de strijd tegen de terugloop van biodiversiteit en insectenrijkdom in het agrarisch cultuurlandschap.

4
Klimaat & water

Het collegeprogramma van de gemeente Berkelland heeft als motto ‘Veranderende Samenleving Vernieuwd Bestuur’. De inzet is gericht op dialoog, samenwerking en overheidsparticipatie in de ‘doe-het-samen-samenleving’. Een voorbeeld is de workshop ‘Inspelen op het nieuwe klimaat’ die in 2017 in Berkelland werd gehouden. Joost van Oostrum, in de rol van bestuurslid stichting RIONED deed de aftrap van deze workshop. Hier werden argumenten uitgewisseld aan de hand van situaties en stellingen. Naar aanleiding van de workshop zijn vier groepen aan de slag gegaan met de opbrengsten uit de workshop.

5
Betrekken & participatie

In verband met de op te stellen natuurvisie van de provincie Gelderland is de gemeente Berkelland door een inwonersgroep uit de Achterhoek en groene organisaties uitgeroepen als best practice gemeente van Gelderland. Van Oostrum heeft tijdens een werkbezoek van deze bewonergroep aandacht gevraagd voor de samenhang tussen groene handhaving, Natuurvisie, de (toekomstige) Omgevingswet en de nieuwe Wet Natuurbescherming en hij heeft de landbouwmaatregelen in zijn gemeente toegelicht. Van Oostrum heeft op het jaarlijkse Oogstfeest met als thema “landschapspijn” een pitch gehouden over “Groene handhaving loont” voor 200 geïnteresseerden.

5
Landschap

Eén van Choho’s speerpunten bij zijn groene beleid is het plan om Amsterdamse daken te vergroenen door er tuinen op aan te leggen. De gemeente draagt hier aan bij door middel van subsidies. Doel is om binnen een paar jaar 50.000 vierkante meter groen dak aan te leggen in de stad. Daarnaast zijn er plannen gerealiseerd waarbij grote pleinen werden vergroend, zoals het Orlyplein bij Sloterdijk. Er wordt geïnvesteerd in zowel stadsparken in Amsterdam, als in kleinschaliger groene ruimten zoals postzegelparkjes en natuurspeeltuinen op plekken waar eerst stenen schoolpleinen waren.

3
Landbouw & voedselvoorziening

Choho heeft een aantal ambities uitgesproken ten opzichte van de voedselvoorziening van Amsterdam. Het platform ‘Van Amsterdamse Bodem’ is gestart, waar burgers terecht kunnen met voedselvragen en zij wegwijs gemaakt worden in de lokale voedselproductie. Subsidies worden beschikbaar gesteld aan start-ups en lokale landbouwers ter stimulering van duurzame stadslandbouw. Een voorbeeld hiervan is de Vertical Farm van GrowX wiens ambitie het is om heel Amsterdam van voldoende groenten en fruit voor salades e.d. te voorzien.

5
Natuur & biodiversiteit

Elke stukje openbare ruimte in Amsterdam wordt volop gebruikt, en er worden de komende jaren tienduizenden woningen bijgebouwd. Om de natuur te behouden is in de hele stad gewerkt aan het oplossen van zogenaamde ‘ecologische knelpunten’: plaatsen waar dieren geen veilige oversteek kunnen maken. Choho is ook een voorstander van groene daken in een volle stad als Amsterdam, hij zou graag willen dat er 50.000 vierkante meter aan groen dak bij komt in de komende jaren. Het is de bedoeling dat elke boom die wordt gekapt, wordt herplant. Wanneer daar geen ruimte voor is, moet er een bedrag in een Bomenfonds worden gestort waarmee later alsnog de aanplant kan worden gedaan. Daarnaast heeft de gemeente inmiddels het beleid dat bij stadsuitbreidingen voorafgaand aan de bouw al natuur, zoals bomen en parken, wordt aangelegd.

4
Klimaat & water

Choho zet zich in Amsterdam in om de stad duurzamer te maken. Ook is hij voorstander van het weren van oude vervuilende brommers in de stad. Daarnaast is hij pleiter voor de Ja-Ja sticker tegen reclamefolders en subsidieert de gemeente Amsterdam duizenden zonnepanelen. Grote steden hebben een bijzondere rol en grote verantwoordelijkheid in het bereiken van een klimaatneutrale samenleving en Choho benadrukt dit in internationale fora zoals de klimaattoppen. Hij is lid van het bestuur van het Klimaatverbond. Tegelijk wordt in Amsterdam gewerkt aan het klimaatbestendig maken van de stad: bij de inrichting van straten, parken en pleinen wordt ‘rainproof’ gebouwd. Bijvoorbeeld met groene daken die toenemende regenval opvangen en vasthouden, waardoor gebouwen vervolgens ook weer klimaatvriendelijk gekoeld worden.

5
Betrekken & participatie

De gemeente vindt het belangrijk dat alle bewoners, juist ook degenen met een appartement en klein balkon, groene vingers krijgen. Samen met scholen worden schoolpleinen in de stad omgebouwd tot natuurspeeltuinen. Amsterdam geeft subsidies voor groene daken, muren en gevels, buurtwerkers die met bewoners ‘groen in de buurt’ willen aanleggen en voor stadslandbouw en innovatieve voedselinitiatieven. Er komen wormenhotels, als onderdeel van het Afvalplan van Choho, om bewoners zelf hun GF-afval te laten composteren.

Wie steekt zijn nek uit voor onze natuur?